07 · Przyimki · Prepositions

Przyimki a przypadki

Prepositions by case: learn them as pairs

do + D. todzięki + C. thanks toprzez + B. throughz + N. witho + Ms. about

Every Polish preposition comes with a case. Some always take the same one (bez cukru, dla mamy). Others change case with meaning: idę na plażę (where to, B.) vs leżę na plaży (where, Ms.). Learn each preposition together with its case, as a single unit. This lesson is the map; W czy na? and Gdzie czy dokąd? zoom in on location.

czerwony = preposition + case ending🔊 = listenEN (top right) = hide translations

Na skróty At a glance

PrzypadekAlways this caseAlso this case (with a different meaning)
Dopełniaczdo, od, bez, dla, u, obok, koło, naprzeciwko, podczas, według, zamiast, oprócz, wokół, spod, zzaz (from)
Celownikdzięki, wbrew, przeciw(ko), ku—
Biernikprzezna, w, za, o, po, pod, nad, przed, między (motion / purpose)
Narzędnik—z (with), przed, za, nad, pod, między (location)
Miejscownikprzyw, na, o, po (location, topic, after)
1Dopełniacz is the big one

Most prepositions take D.: do, od, z, bez, dla, u.

2Motion → B., rest → N. / Ms.

pod stół (under, moving) · pod stołem (under, lying)

3z: two meanings

z domu (from, D.) · z mamą (with, N.)

4Miejscownik needs a preposition

It never appears without one: w, na, o, po, przy.

Poziom 1 · Podstawy Basics

A2 The everyday prepositions, grouped by case.

1.1 Z Dopełniaczem With the genitive

PrzyimekEnglishPrzykład
doto, into; untilIdę do sklepu. Pracuję do piątej.
odfrom (a person / start); sincePrezent od mamy. Od poniedziałku.
zfrom, out ofJestem z Polski. Wracam z pracy.
bezwithoutKawa bez cukru.
dlafor (someone's benefit)To prezent dla ciebie.
uat someone's (place)Jestem u lekarza. Mieszkam u babci.
obok, kołonext to, nearObok banku. Koło dworca.
podczasduringPodczas spotkania.
wedługaccording toWedług prognozy będzie padać.
zamiast, opróczinstead of, except / besidesZamiast kawy herbata. Wszyscy oprócz Marka.

1.2 Z Celownikiem With the dative: a short list

Dzięki tobie zdążyłem.

Thanks to you, I made it in time.

Zrobił to wbrew mojej radzie.

He did it against my advice.

Protestowali przeciwko wojnie.

They protested against the war.

Szliśmy ku morzu.

We walked towards the sea. (ku is literary; in speech: w stronę morza)

1.3 Z Biernikiem: przez The one preposition that always takes Biernik

Jedziemy przez Niemcy.

We're driving through Germany.

Pracowałem tam przez rok.

I worked there for a year.

Rozmawiamy przez internet.

We talk via the internet.

Spóźniłem się przez korki.

I was late because of the traffic.

1.4 Z Narzędnikiem i Miejscownikiem Location and company

PrzyimekCaseEnglishPrzykład
zN.withKawa z mlekiem. Idę z siostrą.
przedN.in front of; beforePrzed domem. Przed obiadem.
zaN.behindZa sklepem jest parking.
nadN.above; by (water)Nad morzem. Lampa nad stołem.
podN.under; near (a town)Pod łóżkiem. Mieszkam pod Warszawą.
międzyN.betweenMiędzy oknem a drzwiami.
wMs.inW Krakowie. W kuchni.
naMs.on; atNa stole. Na koncercie.
oMs.about; at (time)O kosmosie. O piątej.
poMs.after; aroundPo pracy. Spacer po parku.
przyMs.by, at, nearPrzy oknie. Przy kawie.

Sprawdź się · Poziom 1

Put the noun into the right case. Press Enter to check one answer and move to the next.

  1. Herbata bez . (cukier)
  2. Idę do . (praca)
  3. Jestem u . (fryzjer)
  4. Dzięki mam mieszkanie. (mama)
  5. Jedziemy przez . (Francja)
  6. Kawa z , proszę. (mleko)
  7. Samochód stoi przed . (dom)
  8. Rozmawiamy o . (praca)
  9. Po idę na spacer. (obiad)
  10. To prezent dla . (tata)

Poziom 2 · Średniozaawansowany Intermediate

B1 Prepositions that take two cases. The meaning decides.

2.1 Ruch czy miejsce? Motion (B.) vs location (N. / Ms.)

PrzyimekDokąd? (motion) → B.Gdzie? (location) → N. / Ms.
wWchodzę w las. (rare; usually do)Jestem w lesie. (Ms.)
naIdę na plażę.Leżę na plaży. (Ms.)
zaJedziemy za miasto.Mieszkamy za miastem. (N.)
nadJedziemy nad morze.Jesteśmy nad morzem. (N.)
podKot wszedł pod łóżko.Kot śpi pod łóżkiem. (N.)
przedWyjdź przed dom.Czekam przed domem. (N.)
międzyWpadł między samochody.Stoi między samochodami. (N.)

W sierpniu jedziemy nad jezioro, a w zimie w góry.

In August we're going to the lake, and in winter to the mountains.

Satelita leci nad Europą.

The satellite is flying over Europe.

Połóż klucze na stół. · Klucze leżą na stole.

Put the keys on the table. · The keys are on the table.

Spotkajmy się przed galerią.

Let's meet in front of the mall.

2.2 z, o, po: dwa znaczenia Two meanings, two cases

PrzyimekMeaning AMeaning B
zfrom, out of → D.: z Krakowa, ze szkoływith → N.: z Anią, z cukrem
oabout, at (time) → Ms.: o filmie, o ósmejfor (ask / fight / worry) → B.: proszę o pomoc, martwię się o ciebie
poafter, around → Ms.: po pracy, po mieścieto fetch; up to → B.: idę po chleb, woda po kolana
zabehind → N.: za domemfor (price, thanks) / in (time) → B.: za 20 zł, dziękuję za pomoc, za tydzień
naon, at → Ms.: na poczcieto; for (time, purpose) → B.: na pocztę, na tydzień, na śniadanie

Skoczę po bułki. · Po śniadaniu idziemy na spacer.

I'll pop out for some rolls. · After breakfast we're going for a walk.

Proszę o szybką odpowiedź. · Rozmawialiśmy o budżecie.

I'd appreciate a quick reply. · We talked about the budget.

Kupiłem to za grosze.

I bought it for next to nothing.

Wróciłam z konferencji z nowymi pomysłami.

I came back from the conference with new ideas.

Sprawdź się · Poziom 2

Jedziemy nad ___.

Motion → Biernik.

Jesteśmy nad ___.

Location → Narzędnik.

Idę po ___. (to get bread)

To fetch → Biernik.

Proszę o ___.

prosić o + Biernik.

Wracam z ___. (from work)

From → Dopełniacz.

Kot śpi pod ___.

Location → Narzędnik.

Dziękuję za ___.

za (thanks for) + Biernik.

Uzupełnij · Fill in

  1. Jedziemy w . (góry, motion)
  2. Mieszkamy w . (góry, location)
  3. Połóż to na . (półka, motion)
  4. Książka leży na . (półka, location)
  5. Skoczę po . (mleko, fetch)
  6. Mieszkam za . (miasto, location)
  7. Martwię się o . (ty)
  8. Wrócę za . (tydzień, in…)

Poziom 3 · Zaawansowany Advanced

B2 Cause (dzięki vs przez), time expressions, and the extra e: we, ze, ode, nade.

3.1 Dzięki czy przez? Good cause vs bad cause

dzięki + C. (positive result)
przez + B. (negative result, colloquial)
Dzięki tobie zdałem egzamin.
↔
Przez ciebie się spóźniłem!
Dzięki dobrej pogodzie zbiory były duże.
↔
Przez deszcz odwołali mecz.

Neutral and formal: z powodu + D. (z powodu deszczu). Using dzięki for a bad result sounds sarcastic: Dzięki tobie wszystko się zepsuło.

3.2 Przyimki czasu Time

WyrażenieCaseEnglish
o piątej · o północyMs.at five · at midnight
w poniedziałek · w weekendB.on Monday · at the weekend
w maju · w 2026 rokuMs.in May · in 2026
za godzinę · za tydzieńB.in an hour · in a week (from now)
przez godzinę · przez tydzieńB.for an hour · for a week
na godzinę · na tydzieńB.for an hour (planned) · for a week
od rana do wieczoraD.from morning till night
przed tygodniem · tydzień temuN. · —a week ago (formal · everyday)
po południu · po pracyMs.in the afternoon · after work
w ciągu tygodniaD.within a week / during the week
za młodu · za komunyD.in one's youth · in communist times
przez vs na Byłem w Rzymie przez tydzień. = I was in Rome for a week (that's how long it lasted). · Jadę do Rzymu na tydzień. = I'm going to Rome for a week (that's the plan / intended length).

3.3 We, ze, ode, nade mną Extra e before consonant clusters

One-consonant prepositions add -e before words starting with a similar sound or a hard cluster, and some prepositions add it before mnie / mną.

Przyimek+ ePrzykłady
wwewe Wrocławiu, we wtorek, we Włoszech, we mnie, we Francji
zzeze szkoły, ze mną, ze Szczecina, ze względu na
od, nad, pod, przed, bezode, nade, pode, przede, bezeode mnie, nade mną, pode mną, przede mną, beze mnie · przede wszystkim

3.4 Do niego, z nią Pronouns after prepositions: the n- forms

Idę do niego. Jadę z nią. Rozmawiamy o nich.

I'm going to his place. I'm going with her. We're talking about them.

To zadanie jest dla niej, nie dla niego.

This task is for her, not for him.

On, ona, ono, oni, one take n- after any preposition: u niej, od nich, przed nim, na nią. Details in Zaimki osobowe.

Sprawdź się · Poziom 3

  1. tobie zdążyłem. (positive cause)
  2. korki się spóźniłem. (negative cause)
  3. Spotkanie jest o . (dziesiąta)
  4. Wracam za . (godzina)
  5. Jadę do Paryża weekend. (planned length)
  6. Mieszkam Wrocławiu.
  7. Chodź mną!
  8. To list od . (ona)
  9. Przede , dziękuję. (first of all)

Poziom 4 · Biegłość Fluent & native usage

C1–C2 Compound prepositions of formal Polish, register traps, regional usage, and idioms.

4.1 Przyimki złożone Formal compound prepositions

PrzyimekCaseEnglishPrzykład
z powoduD.because ofLot odwołano z powodu mgły.
na skutek / w wynikuD.as a result ofW wyniku kryzysu ceny wzrosły.
ze względu naB.due to, in view ofZe względu na pogodę impreza jest w sali.
w związku zN.in connection with, due toW związku z remontem sklep jest zamknięty.
w celuD.in order to, for the purpose ofW celu weryfikacji prosimy o dokument.
pod względemD.in terms ofPod względem ceny to najlepsza oferta.
na rzeczD.for the benefit of, in favour ofZbiórka na rzecz schroniska.
w porównaniu zN.compared withW porównaniu z zeszłym rokiem zysk wzrósł.
w przeciwieństwie doD.unlikeW przeciwieństwie do brata jest spokojny.
zgodnie zN.in accordance withZgodnie z umową płatność w 14 dni.
wobec / względemD.towards; regarding; in the face ofZłoty umocnił się wobec dolara.

W porównaniu z poprzednią wersją model jest dwa razy szybszy.

Compared with the previous version, the model is twice as fast.

W wyniku podwyżki stóp kurs spadł.

As a result of the rate hike, the price fell.

Start przełożono ze względu na silny wiatr.

The launch was postponed due to strong wind.

W związku z inwentaryzacją sklep będzie nieczynny.

Due to stocktaking, the shop will be closed.

4.2 Pułapki stylistyczne Register traps (even for natives)

HeardProblemBetter
w każdym bądź razieblend of two phrases, an errorw każdym razie · bądź co bądź
na dzień dzisiejszybureaucratic, criticisedobecnie, dziś, na razie
w oparciu ocriticised by puristsna podstawie
dzwonić dla kogoścalque, errordzwonić do kogoś
pisać dla kogoś (= to someone)calque, errorpisać do kogoś
przez telefon / przez internet✓ correct—
na Ukrainie / w Ukrainieboth accepted (RJP); w Ukrainie increasingly common since 2022either, by preference

4.3 Na polu czy na dworze? Regional variants

MeaningMost of PolandKraków & Małopolska
outside, outdoorsna dworze / na zewnątrzna polu
go outsidewyjść na dwórwyjść na pole

Both are correct; na polu marks a speaker from the south. In Warsaw it would sound like "in the field".

4.4 Zwroty przyimkowe Fixed prepositional phrases

od czasu do czasu

from time to time

now and then

Od czasu do czasu chodzę do teatru.

z dnia na dzień

from day to day

overnight; day by day

Kurs spadł z dnia na dzień o połowę.

za darmo

for free

free of charge

Dostawa za darmo od 100 zł.

pod warunkiem, że

under the condition that

provided that

Zgoda, pod warunkiem, że skończysz do piątku.

przy okazji

by the occasion

by the way; while you're at it

Przy okazji, kupisz chleb?

bez sensu

without sense

pointless, makes no sense

To zadanie jest bez sensu.

po cichu

in quiet

quietly, secretly

Po cichu liczyłem na nagrodę.

z głową

with a head

wisely, sensibly

Wydawaj pieniądze z głową.

Sprawdź się · Poziom 4

Formal: “due to the weather”

ze względu na + Biernik.

“in connection with the renovation”

w związku z + Narzędnik.

Correct:

The blend is an error.

“I'll call Marek.”

dzwonić do + D.

In Kraków, “outside” is often…

Regional na polu = na dworze.

“provided that”

Fixed phrase.

Uzupełnij

  1. Lot odwołano z mgły.
  2. W kryzysu ceny wzrosły. (as a result of)
  3. Zgodnie z płacimy w 14 dni. (umowa)
  4. W porównaniu z zeszłym jest lepiej. (rok)
  5. Od czasu do chodzę na basen.
  6. Dostawa za !
  7. Zadzwoń mamy!
  8. W przeciwieństwie brata lubię sport.

Najczęstsze błędy Top mistakes

Kawa bez cukier.
Kawa bez cukru.
bez + Dopełniacz.
Idę na plaży.
Idę na plażę.
Motion → Biernik.
Jedziemy nad morzem. (going there)
Jedziemy nad morze.
Motion → Biernik.
Kawa z mleko.
Kawa z mlekiem.
z (with) + Narzędnik.
Dziękuję za pomocy.
Dziękuję za pomoc.
za (thanks for) + Biernik.
Zadzwonię dla ciebie.
Zadzwonię do ciebie.
call → do.
Idę do jego.
Idę do niego.
After a preposition → n- form.
w Wrocławiu · z mną
we Wrocławiu · ze mną
Extra e before clusters.
Dzięki deszczowi mecz odwołano.
Z powodu deszczu / Przez deszcz mecz odwołano.
dzięki = positive cause only.

Fiszki Flashcards: say the phrase out loud before flipping

without sugar
bez cukru
at the doctor's
u lekarza
thanks to you
dzięki tobie
because of you (bad)
przez ciebie
through Germany
przez Niemcy
to the seaside / at the seaside
nad morze / nad morzem
to the beach / on the beach
na plażę / na plaży
I'll go and get bread.
Pójdę po chleb.
after work
po pracy
in an hour
za godzinę
for a week (planned)
na tydzień
with me / without me
ze mną / beze mnie
due to (formal) + B.
ze względu na
in connection with + N.
w związku z
compared with
w porównaniu z
now and then
od czasu do czasu

Test końcowy Mixed test (all levels)

Mixed on purpose. Put the noun into the case the preposition needs.

  1. Wracam z . (biuro, from)
  2. Idę na spacer z . (pies, with)
  3. Mieszkam u . (ciocia)
  4. Jedziemy nad . (jezioro, motion)
  5. Siedzimy nad . (jezioro, location)
  6. Dzięki skończyłem. (pomoc)
  7. Przez się spóźniłem! (ty)
  8. Kot schował się pod . (kanapa, motion)
  9. Rozmawialiśmy o . (inwestycje)
  10. Proszę o . (rachunek)
  11. Wrócę za . (miesiąc)
  12. Według AI zmieni rynek. (eksperci)
  13. Ze względu na zostajemy w domu. (pogoda)
  14. W związku z nie ma prądu. (awaria)

Ściąga Cheat sheet

Przyimki a przypadki

Jeden przypadek

  • D.: do, od, bez, dla, u, obok, koło, podczas, według, zamiast, oprócz
  • C.: dzięki, wbrew, przeciw(ko)
  • B.: przez
  • Ms.: przy

Dwa przypadki

  • w, na: B. dokąd · Ms. gdzie
  • za, nad, pod, przed, między: B. dokąd · N. gdzie
  • z: D. from · N. with
  • o: Ms. about · B. ask for
  • po: Ms. after · B. fetch

Biegłość

  • dzięki (+) · przez (−) · z powodu (neutral)
  • za godzinę · przez tydzień · na tydzień
  • we, ze, ode, nade mną · do niego
  • ze względu na + B. · w związku z + N.
  • dzwonić do · w każdym razie