Być i mieć
To be & to have: the two verbs you use in every conversation
Być is irregular in every tense. Mieć is regular (group I), but it does many jobs that English gives to "be": Mam trzydzieści lat. (I'm thirty.) Masz rację. (You're right.) Together they cover existence (jest / nie ma), age, obligation (mam to zrobić), and dozens of idioms.
Na skróty At a glance
| Osoba | być · teraz | być · przeszły (m. / ż.) | być · przyszły | mieć · teraz | mieć · przeszły (m. / ż.) |
|---|---|---|---|---|---|
| ja | jestem | byłem / byłam | będę | mam | miałem / miałam |
| ty | jesteś | byłeś / byłaś | będziesz | masz | miałeś / miałaś |
| on / ona / ono | jest | był / była / było | będzie | ma | miał / miała / miało |
| my | jesteśmy | byliśmy / byłyśmy | będziemy | mamy | mieliśmy / miałyśmy |
| wy | jesteście | byliście / byłyście | będziecie | macie | mieliście / miałyście |
| oni / one | są | byli / były | będą | mają | mieli / miały |
Mam 30 lat. Never Jestem 30.
Jestem lekarzem. But: To jest lekarz.
Nie ma mleka. Nie było czasu.
Jestem zimny = I'm cold to the touch / cold-hearted.
Poziom 1 · Podstawy Basics
A1 Present forms and the main uses of each verb.
1.1 Być: kim jesteś? gdzie jesteś? jaki jesteś? What być does
| Use | Pattern | Przykład |
|---|---|---|
| identity, job | być + Narzędnik | Jestem programistą. Ona jest Polką. |
| description | być + adjective (M.) | Jestem zmęczony. Pogoda jest piękna. |
| location | być + w / na + Ms. | Jestem w pracy. Są na plaży. |
| origin | być + z + D. | Jestem z Turcji. Jesteśmy z Krakowa. |
| "this is" | to jest / to są + M. | To jest Marek. To są moje dzieci. |
1.2 Mieć: posiadanie i nie tylko What mieć does
| Use | Przykład | English |
|---|---|---|
| possession | Mam samochód. Masz rodzeństwo? | I have a car. Do you have siblings? |
| age | Mam trzydzieści lat. Ile masz lat? | I'm thirty. How old are you? |
| name | Mam na imię Ewa. | My name is Ewa. |
| time, plans | Masz czas? Mamy spotkanie o dziesiątej. | Have you got time? We have a meeting at ten. |
| questions, problems | Mam pytanie. Mam problem. | I have a question. I've got a problem. |
Jestem analitykiem i mam dwa projekty naraz.
I'm an analyst and I have two projects at once.
Jesteśmy w Zakopanem. Jest pięknie!
We're in Zakopane. It's beautiful!
Mars ma dwa księżyce.
Mars has two moons.
Ten model jest szybki, ale ma ograniczenia.
This model is fast but it has limitations.
Moja córka ma pięć lat.
My daughter is five.
Ta zupa jest za słona.
This soup is too salty.
Sprawdź się · Poziom 1
Write the right form of być or mieć. Press Enter to check one answer and move to the next.
- Ja z Polski. (być)
- Ile lat? (mieć, ty)
- Oni w domu. (być)
- My pytanie. (mieć)
- zmęczeni? (być, wy)
- Ona trzy koty. (mieć)
- To mój szef. (być)
- Nie mam . (czas)
- Jestem . (nauczyciel / nauczycielka)
Poziom 2 · Średniozaawansowany Intermediate
A2–B1 Past and future, and "there is / there isn't" in all three tenses.
2.1 Byłem, będę, miałem Past and future
Past tense: by- + past endings. Mieć changes a → e in the men's plural: mieli, mieliśmy. Future of mieć: będę miał / miała or będę mieć (both correct). See Czas przeszły and Czas przyszły.
W zeszłym roku byliśmy w Japonii.
Last year we were in Japan.
Jutro będę w biurze od rana.
Tomorrow I'll be in the office from the morning.
W 2020 roku mieliśmy krach na giełdzie.
In 2020 we had a stock-market crash.
Kiedy miałam dziesięć lat, byłam bardzo nieśmiała.
When I was ten, I was very shy.
Za rok będziesz mieć dyplom.
In a year you'll have your degree.
Koncert był niesamowity!
The concert was amazing!
2.2 Jest / nie ma "There is / there isn't" in three tenses
For existence, Polish uses jest / są. The negative is always nie ma + Dopełniacz, and in the past and future it's neuter singular, whatever the noun.
| Twierdzenie | Przeczenie | |
|---|---|---|
| teraz | Jest mleko. Są korki. | Nie ma mleka. Nie ma korków. |
| przeszły | Było mleko. Były korki. | Nie było mleka. Nie było korków. |
| przyszły | Będzie mleko. Będą korki. | Nie będzie mleka. Nie będzie korków. |
W lodówce nie ma nic do jedzenia.
There's nothing to eat in the fridge.
Szefa nie ma, jest na urlopie.
The boss isn't in, he's on holiday.
Na dworcu nie było żadnych taksówek.
There were no taxis at the station.
Jutro nie będzie dostawy.
There won't be a delivery tomorrow.
Sprawdź się · Poziom 2
“There wasn't any bread.”
nie było + D., neuter.
“There won't be any traffic jams.”
nie będzie + D., singular.
“We had a problem.” (men / mixed)
a → e: mieliśmy.
“The boss isn't in.”
nie ma + D.
“The women were tired.”
Non-men → były.
Uzupełnij · Fill in
- Wczoraj chory. (być, ja, past)
- Jutro w Gdańsku. (być, my, future)
- Oni dużo szczęścia. (mieć, past, men)
- Nie prądu. (być, past)
- Nie egzaminu. (być, future)
- W sklepie nie ma . (masło)
- Ania w kinie. (być, past)
- Gdy dwadzieścia lat, mieszkałem w Londynie. (mieć, ja, m., past)
Poziom 3 · Zaawansowany Advanced
B2 Feelings with jest mi…, mieć + infinitive (supposed to), mieć się, and the imperative.
3.1 Jest mi zimno Feelings: Celownik, not "I am"
For physical sensations and feelings, Polish says "it is cold to me": jest + Celownik + adverb. The jest is often dropped.
- jest mi zimno I'm cold
- jest mi gorąco I'm hot
- jest mi przykro I'm sorry
- jest mi wstyd I'm ashamed
- jest mi smutno I'm sad
- jest mi dobrze I feel good here
- jest mi niedobrze I feel sick
- jest mi wszystko jedno I don't mind
Past: Było mi zimno. Future: Będzie ci wygodnie. See Konstrukcje bezosobowe.
3.2 Mam zadzwonić mieć + infinitive = supposed to, to be to
Jutro mam zadzwonić do klienta.
I'm supposed to call the client tomorrow.
Co mam robić?
What am I supposed to do?
W weekend ma padać.
It's supposed to rain at the weekend. (forecast)
Nowy model ma być dwa razy szybszy.
The new model is supposed to be twice as fast.
Masz to posprzątać przed kolacją!
You're to tidy this up before dinner!
Kurs miał wzrosnąć, a spadł.
The price was supposed to rise, but it fell.
3.3 Jak się masz? mieć się = to be (doing)
Jak się masz? · Dziękuję, dobrze.
How are you? · Fine, thanks.
Jak się ma twoja mama?
How's your mum doing?
Jak się ma cena do jakości?
How does the price compare to the quality?
To się nijak ma do rzeczywistości.
That has nothing to do with reality.
Jak się masz? is friendly and a bit textbook-ish. Natives also say Co słychać? or Jak leci?
3.4 Bądź, miej, byłbym Imperative and conditional
| być | mieć | |
|---|---|---|
| ty! | bądź | miej |
| my! | bądźmy | miejmy |
| wy! | bądźcie | miejcie |
| conditional | byłbym / byłabym | miałbym / miałabym |
Bądź cierpliwy. Miej oczy otwarte.
Be patient. Keep your eyes open.
Byłbym wdzięczny za szybką odpowiedź.
I'd be grateful for a quick reply.
Miejmy nadzieję, że się uda.
Let's hope it works out.
Gdybym miał czas, nauczyłbym się japońskiego.
If I had time, I'd learn Japanese.
Sprawdź się · Poziom 3
- Jest zimno. (I'm cold)
- Bardzo przykro. (I'm sorry)
- Było gorąco. (we were hot)
- Jutro padać. (supposed to)
- Co zrobić? (what am I to do)
- Jak się ?
- cierpliwy! (być, ty)
- nadzieję! (mieć, my)
- wdzięczna za pomoc. (być, ja, ż., conditional)
Poziom 4 · Biegłość Fluent & native usage
C1–C2 Idioms with mieć and być, fixed nie ma phrases, and register.
4.1 Idiomy z „mieć” Idioms with mieć
mieć rację
have reason
be right
Masz rację, przepraszam.
mieć ochotę na
have a desire for
feel like
Masz ochotę na lody?
mieć szczęście / pecha
have luck / bad luck
be lucky / unlucky
Kupiłem w dołku. Miałem szczęście.
mieć do czynienia z
have to deal with
deal with, be up against
Mamy do czynienia z poważnym kryzysem.
mieć coś na myśli
have something in thought
mean
Co masz na myśli?
mieć coś w nosie
have something in your nose
not care at all (colloquial)
Mam w nosie, co on myśli.
mieć głowę na karku
have a head on your neck
be sensible, have your head screwed on
Nowa kierowniczka ma głowę na karku.
mieć muchy w nosie
have flies in your nose
be in a huff
Co on dziś taki? Ma muchy w nosie.
mieć coś z głowy
have something off your head
get something done and out of the way
Wysłałem raport i mam to z głowy.
4.2 Nie ma za co, było minęło Fixed phrases with być
| Zwrot | English | Kiedy |
|---|---|---|
| Nie ma za co. | You're welcome. | reply to dziękuję |
| Nie ma sprawy. | No problem. | casual |
| Nie ma mowy! | No way! | firm refusal |
| Nie ma co płakać. | There's no point crying. | nie ma co + inf. = no point |
| Jest, jak jest. | It is what it is. | resignation |
| Było, minęło. | Bygones. It's in the past. | letting go |
| Co ma być, to będzie. | Whatever will be, will be. | fatalism |
| Było nie było! | Come what may! Here goes! | before a risk |
| Będzie dobrze. | It'll be fine. | reassurance |
| Jestem za / przeciw. | I'm for it / against it. | voting, opinions |
Było nie było, kupuję te akcje.
Here goes, I'm buying those shares.
Rozstaliśmy się, ale było, minęło.
We broke up, but it's in the past.
Pracować w niedzielę? Nie ma mowy!
Work on Sunday? No way!
Nie ma co czekać na kosmitów, sami polećmy do nich.
There's no point waiting for aliens; let's fly to them ourselves.
4.3 Rejestr Register and colloquial forms
| Form | Status | Note |
|---|---|---|
| będę miał / będę mieć | both standard | miał(a) slightly more common in speech |
| Mam wolne. | colloquial, very common | = I have a day off |
| Jestem po pracy / przed obiadem. | standard, spoken | = I've finished work / haven't had lunch yet |
| Ja w domu. | telegraphic (texts, chat) | full: Jestem w domu. |
| Ma się rozumieć! | slightly old-fashioned | = Of course! Naturally! |
Sprawdź się · Poziom 4
“You're right.”
mieć rację.
Reply to “Dziękuję!”
Nie ma mowy = No way!
“I don't care.” (colloquial)
muchy w nosie = in a huff.
“Come what may!”
Było, minęło = it's in the past.
“What do you mean?”
mieć na myśli.
Uzupełnij
- Masz . (you're right)
- Masz na kawę? (feel like)
- Nie ma za .
- Nie ma ! (no way)
- Co ma być, to .
- Wysłałem to i mam to z .
- Mamy do z kryzysem.
Najczęstsze błędy Top mistakes
Fiszki Flashcards: say the form out loud before flipping
Test końcowy Mixed test (all levels)
Mixed on purpose. Być or mieć, any tense.
- Ja inżynierem. (być)
- Ile on lat? (mieć)
- Wczoraj nie prądu. (być)
- Jutro korki. (być, oni)
- Szefa nie . (isn't in)
- Jest gorąco. (I'm hot)
- Oni rację. (mieć, past, men)
- Kobiety zmęczone. (być, past)
- W sobotę być słonecznie. (supposed to)
- cicho! (być, wy)
- Nie mam . (pieniądze)
- Co masz na ?
- Było, .
- Gdybym czas, pojechałbym z wami. (mieć, m., conditional)
Ściąga Cheat sheet
Być i mieć
Formy
- jestem, jesteś, jest, jesteśmy, jesteście, są
- byłem… byli / były · będę… będą
- mam, masz, ma, mamy, macie, mają
- miałem… mieli / miały
- bądź, miej · byłbym, miałbym
Zasady
- być + noun → N. · to jest + M.
- age, name, time → mieć
- nie ma / nie było / nie będzie + D.
- jest mi zimno / przykro / wstyd
- mieć + inf. = supposed to
Zwroty
- mieć rację / ochotę / szczęście
- mieć na myśli · mieć w nosie
- nie ma za co · nie ma mowy
- było, minęło · było nie było
- co ma być, to będzie