06 · Czasowniki · lekcja 1 z 14

Koniugacje

Conjugation groups: how verbs change in the present tense

czytam, czytasz -am / -aszumiem, umiesz -em / -eszmówię, mówisz -ę / -iszpiszę, piszesz -ę / -esz

Every Polish verb belongs to one of four patterns, and the ja and ty forms tell you which one. Know those two and you can build the other four: mówię, mówisz → mówi, mówimy, mówicie, mówią. In this lesson you'll learn to recognise the group from the infinitive, and to spot the consonant swaps that make prosić → proszę or móc → mogę, możesz.

czerwony = the personal endingżółty = swapped consonant🔊 = listenEN (top right) = hide translations

Na skróty At a glance

OsobaI · -am, -aszII · -em, -eszIII · -ę, -isz / -yszIV · -ę, -esz
jaczytamumiemmówiępiszę
tyczytaszumieszmówiszpiszesz
on / ona / onoczytaumiemówipisze
myczytamyumiemymówimypiszemy
wyczytacieumieciemówiciepiszecie
oni / oneczytająumiejąmówiąpiszą
1Learn ja + ty

piszę, piszesz → the whole verb.

2-ować → -uję

pracować → pracuję, pracujesz. Thousands of verbs.

3-ić / -yć → -ę, -isz

robić → robię, robisz

4ja and oni swap together

mogę, możesz … mogą

Poziom 1 · Podstawy Basics

A1 The four patterns with the most useful verbs.

1.1 Grupa I: -am, -asz czytać, mieszkać, mieć

The easiest group: keep the stem, add -m, -sz, -∅, -my, -cie, -ją.

czytaćmieszkaćmieć (to have)grać
jaczytammieszkammamgram
tyczytaszmieszkaszmaszgrasz
onczytamieszkamagra
myczytamymieszkamymamygramy
wyczytaciemieszkaciemaciegracie
oniczytająmieszkająmajągrają

Also: pytać, słuchać, czekać, kochać, śpiewać, zaczynać, odpoczywać, oglądać

1.2 Grupa II: -em, -esz umieć, rozumieć, wiedzieć, jeść

A small but very frequent group. Note the oni forms.

umiećrozumiećwiedziećjeść
jaumiemrozumiemwiemjem
tyumieszrozumieszwieszjesz
onumierozumiewieje
myumiemyrozumiemywiemyjemy
wyumiecierozumieciewieciejecie
oniumiejąrozumiejąwiedząjedzą

1.3 Grupa III: -ę, -isz / -ysz mówić, robić, uczyć, widzieć

-isz after most consonants, -ysz after cz, sz, rz, ż. The oni form ends in -ą.

mówićrobićuczyćwidzieć
jamówięrobięuczęwidzę
tymówiszrobiszuczyszwidzisz
onmówirobiuczywidzi
mymówimyrobimyuczymywidzimy
wymówicierobicieuczyciewidzicie
onimówiąrobiąucząwidzą

1.4 Grupa IV: -ę, -esz pisać, pracować, pić

pisaćpracowaćpićchcieć
japiszępracujępijęchcę
typiszeszpracujeszpijeszchcesz
onpiszepracujepijechce
mypiszemypracujemypijemychcemy
wypiszeciepracujeciepijeciechcecie
onipisząpracująpijąchcą

Pracuję zdalnie, a mój mąż pracuje w biurze.

I work remotely and my husband works in an office.

Rozumiesz to zadanie?

Do you understand this task?

Co jecie na śniadanie?

What do you (pl.) eat for breakfast?

Moja córka gra na skrzypcach.

My daughter plays the violin.

Ten program pisze kod szybciej niż ja.

This program writes code faster than I do.

Mieszkamy w Gdańsku, ale chcemy mieszkać w górach.

We live in Gdańsk, but we want to live in the mountains.

Sprawdź się · Poziom 1

Write the present-tense form. Press Enter to check one answer and move to the next.

  1. Ja książkę. (czytać)
  2. Ty czas? (mieć)
  3. Oni nie . (rozumieć)
  4. Nie . (wiedzieć, ja)
  5. Oni wszystko. (wiedzieć)
  6. Ona po polsku. (mówić)
  7. My się razem. (uczyć się)
  8. Wy w banku? (pracować)
  9. Ja maila. (pisać)
  10. Oni obiad. (jeść)

Poziom 2 · Średniozaawansowany Intermediate

A2 How to guess the group from the infinitive, and the traps where the guess fails.

2.1 Od bezokolicznika do koniugacji From infinitive to pattern

Infinitive endingPatternPrzykłady
-ować / -ywać / -iwać-uję, -ujeszpracować → pracuję · pokazywać → pokazuję · obiecywać → obiecuję
-awać-aję, -ajeszdawać → daję · wstawać → wstaję · sprzedawać → sprzedaję · poznawać → poznaję
-ać (most)-am, -aszczytać, czekać, pytać, słuchać
-ić / -yć (2+ syllables)-ę, -isz / -yszrobić, mówić, uczyć, tańczyć, płacić
-ić / -yć (1 syllable)-ję, -jeszpić → piję · żyć → żyję · myć → myję · szyć → szyję
-eć-ę, -isz or -em, -eszwidzieć, siedzieć, myśleć, leżeć · umieć, rozumieć
-nąć-nę, -nieszpłynąć → płynę, płyniesz · ciągnąć → ciągnę

2.2 Pułapki: -ać, ale nie -am Traps: -ać verbs that don't take -am

BezokolicznikjatyoniGroup
pisaćpiszępiszeszpisząIV
płakaćpłaczępłaczeszpłacząIV
braćbiorębierzeszbiorąIV
jechaćjadęjedzieszjadąIV
spaćśpięśpiszśpiąIII
staćstojęstoiszstojąIII
bać sięboję sięboisz sięboją sięIII
kąpać, łapać, sypaćkąpię, łapię, sypiękąpiesz…kąpią…IV
Dictionary habit Good dictionaries (and SJP PWN online) show ja and ty: pisać, piszę, piszesz. When you learn a new verb, learn those three forms together.

Ten sklep sprzedaje tylko lokalne produkty.

This shop only sells local products.

Codziennie wstaję o szóstej.

I get up at six every day.

Kupuję akcje, kiedy wszyscy sprzedają.

I buy shares when everyone is selling.

Astronauci śpią w śpiworach przypiętych do ściany.

Astronauts sleep in sleeping bags strapped to the wall.

Sprawdź się · Poziom 2

Choose the correct ja form.

kupować →

-ować → -uję.

dawać →

-awać → -aję.

pić →

One-syllable -ić → -ję.

spać →

Irregular: śpię, śpisz.

pisać →

s → sz, group IV.

czekać →

Regular -ać → -am.

płynąć →

-nąć → -nę.

Uzupełnij · Fill in

  1. On nam miasto. (pokazywać)
  2. Ja wcześnie. (wstawać)
  3. Oni w Kanadzie. (żyć)
  4. Dziecko . (spać)
  5. Ja taksówkę. (brać)
  6. Ty parasol? (brać)
  7. Gdzie samochód? (stać)
  8. Ja , że masz rację. (myśleć)
  9. Firma laptopy. (sprzedawać)

Poziom 3 · Zaawansowany Advanced

B1 Consonant swaps: why proszę but prosisz, mogę but możesz.

3.1 Grupa III: zmiana tylko w „ja” i „oni” Group III: the swap is in ja and oni

In -ić verbs the consonant before -ę / -ą often hardens. The other four forms keep the infinitive's consonant.

SwapBezokolicznikja / onity / on / my / wy
s → szprosić, nosićproszę / prosząprosisz, prosi…
z → żwozić, mrozićwożę / wożąwozisz…
dzi → dzchodzić, widziećchodzę / chodząchodzisz…
ci → cpłacić, leciećpłacę / lecępłacisz, lecisz…
ź → żdżjeździćjeżdżę / jeżdżąjeździsz…
ść → szczczyścić, gościćczyszczę / goszczęczyścisz…

3.2 Grupa IV: ja i oni razem, reszta razem Group IV: two stems

Many group IV verbs have two stems: one for ja / oni, another for ty / on / my / wy.

Bezokolicznikjatyononi
mócmogęmożeszmożemogą
piecpiekępieczeszpieczepieką
iśćidęidzieszidzieidą
jechaćjadęjedzieszjedziejadą
nieśćniosęniesieszniesieniosą
braćbiorębierzeszbierzebiorą
wziąć (dk.)wezmęweźmieszweźmiewezmą

Babcia piecze sernik, a ja piekę chleb.

Grandma is baking a cheesecake and I'm baking bread.

Jedziesz pociągiem czy idziesz pieszo?

Are you taking the train or walking?

Proszę o raport do piątku.

Please send me the report by Friday.

Codziennie jeżdżę rowerem do pracy.

I cycle to work every day.

Sonda leci w stronę Jowisza.

The probe is flying towards Jupiter.

Czy AI może zastąpić tłumaczy?

Can AI replace translators?

Stress never moves Polish stress falls on the second-to-last syllable: CZY-tam, czy-TA-my, pra-cu-JE-cie. As the ending gets longer, the stress shifts to the right with it.

Sprawdź się · Poziom 3

  1. kawę. (prosić, ja)
  2. Ty o pomoc? (prosić)
  3. Codziennie na spacer. (chodzić, ja)
  4. Ja autobusem. (jeździć)
  5. Ja kartą. (płacić)
  6. Czy ja wejść? (móc)
  7. Ty mi pomóc? (móc)
  8. Dokąd ? (iść, ty)
  9. Oni do Krakowa. (jechać)
  10. Babcia ciasto. (piec)

Poziom 4 · Biegłość Fluent & native usage

B2–C1 Formal "you", non-standard forms you'll hear from natives, doublets, and everyday phrases.

4.1 Pan wie? Państwo mają? Formal address = 3rd person

With pan, pani, państwo the verb goes into the 3rd person. See Formy grzecznościowe.

Informal (ty / wy)
Formal (pan / pani / państwo)
Wiesz, gdzie jest dworzec?
→
Czy pan wie, gdzie jest dworzec?
Masz chwilę?
→
Czy pani ma chwilę?
Co pijecie?
→
Co państwo piją?

4.2 Formy niepoprawne Non-standard forms you'll hear

HeardStatusStandard (PWN)
oni umią, rozumiąregional / non-standardumieją, rozumieją
wziąśćvery common errorwziąć (wezmę, weźmiesz)
włanczamerrorwłączam
oni robiom (spelling)spelling error; [robjom] is a regional pronunciationrobią
płuczę / płukamboth correctpłuczę, płukam

4.3 Zwroty z czasem teraźniejszym Everyday present-tense phrases

Co słychać?

What can be heard?

What's new? How are things?

Cześć! Co słychać? · Wszystko dobrze.

Jak leci?

How is it flying?

How's it going?

Jak leci? · Stara bieda.

O co chodzi?

What does it walk about?

What's it about? What's the matter?

Dzwonię w sprawie faktury. · A o co chodzi?

To zależy.

It depends.

It depends.

Kupić czy sprzedać? · To zależy od ceny.

Czas leci.

Time flies.

Time flies.

Już listopad? Ale czas leci!

Robi się późno.

It's making itself late.

It's getting late.

Robi się późno, musimy kończyć.

Wiesz co?

Do you know what?

You know what?

Wiesz co? Chodźmy na pizzę.

Sprawdź się · Poziom 4

Formal: “Do you know…?” (to a man)

pan + 3rd person.

Standard:

rozumią is non-standard.

Standard infinitive:

wziąść is a common error.

“What's it about?”

Co słychać = What's new?

Co państwo ___ ? (pić)

państwo + 3rd person plural.

Uzupełnij

  1. Czy pani chwilę? (mieć)
  2. Czy państwo ? (rozumieć)
  3. Co ? (what's new)
  4. Jak ? (how's it going)
  5. O co ?
  6. Jutro wolne. (wziąć, ja)

Najczęstsze błędy Top mistakes

Ja pracowam.
Ja pracuję.
-ować → -uję.
Ja dawam.
Ja daję.
-awać → -aję.
Ja pisam.
Ja piszę.
pisać is group IV.
Ja prosię.
Ja proszę.
s → sz in ja / oni.
Ty mogesz.
Ty możesz.
g → ż outside ja / oni.
Oni wieją.
Oni wiedzą.
Irregular: wiedzą, jedzą.
Ja jeżdzę.
Ja jeżdżę.
żdż, both with dots.
Czy pan wiesz?
Czy pan wie?
Formal → 3rd person.

Fiszki Flashcards: say the forms out loud before flipping

czytać: ja / oni
czytam / czytają
mieć: ja / ty
mam / masz
wiedzieć: ja / oni
wiem / wiedzą
jeść: ja / oni
jem / jedzą
rozumieć: oni
rozumieją
uczyć: ty
uczysz
pracować: ja / ty
pracuję / pracujesz
dawać: ja
daję
pić: ja / ty
piję / pijesz
spać: ja / ty
śpię / śpisz
prosić: ja / ty
proszę / prosisz
jeździć: ja
jeżdżę
móc: ja / ty
mogę / możesz
brać: ja / ty
biorę / bierzesz
iść: ja / ty
idę / idziesz
wziąć: ja / ty
wezmę / weźmiesz

Test końcowy Mixed test (all levels)

Mixed on purpose. All four groups, with swaps.

  1. My w Poznaniu. (mieszkać)
  2. Oni pływać. (umieć)
  3. Ty za szybko. (mówić)
  4. Ja bilety online. (kupować)
  5. Ja o siódmej. (wstawać)
  6. Co ? (pić, ty)
  7. Oni raport. (pisać)
  8. Ja na siłownię. (chodzić)
  9. Czy ty zamknąć okno? (móc)
  10. Oni kolację. (jeść)
  11. Ja to. (brać)
  12. Dziecko . (spać)
  13. Ja gotówką. (płacić)
  14. Czy pan , która godzina? (wiedzieć, formal)

Ściąga Cheat sheet

Koniugacje

Grupy

  • I -am, -asz … -ają: czytać
  • II -em, -esz … -eją: umieć (wiedzą, jedzą)
  • III -ę, -isz/-ysz … -ą: mówić, uczyć
  • IV -ę, -esz … -ą: pisać, pracować

Z bezokolicznika

  • -ować / -ywać → -uję
  • -awać → -aję
  • -ić / -yć → -ę, -isz (pić → piję)
  • -nąć → -nę, -niesz
  • traps: pisać, brać, spać, stać, jechać

Wymiany

  • III: proszę, chodzę, płacę, jeżdżę (ja / oni)
  • IV: mogę / możesz · piekę / pieczesz
  • idę / idziesz · biorę / bierzesz
  • pan / pani / państwo + 3rd person